Bir Avuç Kuru Üzümle Enerjiniz Bitmesin


Hazırlayan: Gıda Mühendisi Ahmet Kayıkçı

Okullarda öğrencilere sütün yanı sıra kuru üzüm dağıtılacak olması, kuru üzümün faydalarını bir kez daha hatırlamamıza neden oldu. Önemli mineraller bakımından zengin olan kuru üzüm, aynı zamanda sağlıklı bir enerji kaynağı.

Dünyada yılda 1,2 milyon tona yakın kuru üzüm üretilmektedir. En fazla çekirdeksiz kuru üzüm üretiminde bazı yıllar Türkiye, bazı yıllar ise Amerika Birleşik Devletleri ilk sırada yer almaktadır ve bunları üçüncü olarak İran takip etmektedir. Diğer üretici ülkeler ise YunanistanŞiliArjantinAvustralya ve Güney Afrika Cumhuriyeti’dir.

Ülkemizde de üretim kapasitesi yüksek olan kuru üzüm, özellikle sindirim sorunu çekenlere önerilen atıştırmalıklar arasında ilk sıralarda yer alıyor. Kuru üzümün öne çıkan bir diğer faydası ise sağlıklı bir enerji kaynağı olması. Yani gün içinde enerjinizin azaldığı anlarda çikolata, şekerli atıştırmalıklar gibi kalorili seçenekler yerine 1 avuç kuru üzüm yiyebilirsiniz.

Kuru üzümün kalorisine dikkat

Tabii burada gözden kaçmaması gereken bir nokta var ki, o da kuru üzümün yüksek kalori oranı. 1 avuç kuru üzüm (25 gr) yaklaşık 80 kalori içeriyor. Bu nedenle aldığınız kaloriyi kontrol altında tutabilmek için gün içinde tükettiğiniz kuru üzüm miktarına dikkat etmelisiniz.

Kuru üzümün enerji açısından değerli bir besin olduğunu söyleyen uzmanlar; kurutulmuş meyvelerin tümünde su oranı azaldığı için kalan maddelerin enerji sağlamada çok büyük katkısı olduğunu belirtiyor.

 

Üzümün mineraller açısından çok zengin bir besin olduğunun altını çizen uzmanlar; ülkemizde demir eksikliği anemisinin (kansızlık) yaygın görüldüğünü ve risk grupları arasında çocukların da yer aldığını belirtiyor. Bunun için üzüm, çocuklarda aneminin önlenmesine katkıda bulunacak besinler arasında sıralanıyor.  Çünkü üzümün demir içeriği çok yüksektir ve demirin beyin dokusunda da çok önemli işlevleri vardır. O yüzden kuru üzümün içerisinde bulunan demir, çocukların bilişsel performansını çok olumlu etkileyecek ve başarı oranını artıracaktır.

 

Kuru Üzümün Faydaları

Sindirim: Sağlıklı ve düzenli çalışan bir sindirim sistemi için kadınların her gün 25 gram, erkeklerin ise 38 gram besin lifi alması gerekiyor. Günümüzde bu kadar besin lifini almak her zaman mümkün olmayabiliyor çünkü tükettiğimiz gıdalar genellikle et ağırlıklı veya lif bakımından zayıf, hazır gıdalar. Bunun sonucunda da, kabızlık sindirimle ilgili şikâyetler arasında ilk sırada geliyor. Kabızlığı önlemek ve bağırsakların çalışmasına yardımcı olmak için her gün 1 avuç kuru üzüm yenmesi, uzmanların önerileri arasında yer alıyor.

 

Anemi: Kuru üzüm demirin zengin bir kaynağıdır. Bu nedenle anemi tedavisi için en iyi çaredir. Kuru üzümde bulunan B vitamini kompleksi de, kan oluşumuna yardımcı olur. Bu kurutulmuş meyve kanı zenginleştirir ve doğrudan anemik hastaların tedavisinde kullanılır. Kırmızı kan hücrelerinin oluşumunu teşvik eden yüksek bakır içeriğine sahiptir.

 

Antioksidan Etkisi: Kuru üzüm, tıpkı kuru erik ve kuru kayısı gibi, antioksidan etkisi olan “fenoller” bakımından zengindir. Fenoller, hücre yapısını oksijen temelli tahribata karşı korur. Ancak taze üzümün kuru üzüme göre daha çok antioksidan içerdiği unutulmamalıdır. Çünkü kurutma işlemi sırasında antioksidan etkisi yaratan bazı bileşenlerin miktarı azalır.

 

Göz Bakımı: Kuru üzüm, antioksidanlara benzer polifenolik ve bitkisel besinler içerir. Bu bileşikler serbest radikallerin zararından gözleri korur. Serbest radikaller makula dejenerasyonu, yaşa bağlı göz zayıflığı ya da katarakta yol açabilir. Üzüm ayrıca sağlıklı gözler için gerekli olan A vitamini, beta-karoten ve alfa-karoten içerir.

 

Asit Dengesi: Potasyum ve magnezyum mineralleri içeren kuru üzüm, bu özelliği ile vücudun asit dengesinin korunmasına yardımcı olur. Asit dengesin korunması gut, romatizma, böbrek taşı ve kalp hastalıklarından korunmak adına önemlidir.

 

Demir Eksikliği: Kuru üzüm, kurutulmuş meyveler arasında demir bakımından en zengin meyvelerden biridir. 50 adet kuru üzüm (26 gram) günlük demir ihtiyacının yaklaşık % 3’ünü karşılar. Bu sayede demir eksikliği anemisi tedavisine yardımcı olarak tüketilebilecek gıdalar arasında kuru üzüm de yer almaktadır.

 

Enerji Desteği: Kendinizi halsiz, yorgun hissettiğinizde bir avuç kuru üzüm yiyerek enerji desteği alabilirsiniz.

 

Diyet: Kuru üzüm, yüksek kalorili olması ve şeker içermesi nedeniyle diyet yaparken tüketilmesi gereken gıdalar arasında pek yer almıyor. Ancak diyet sırasında tatlı ihtiyacına karşı koyamadığınız anlarda çikolata veya şekerlemelere yönelmek yerine bir miktar kuru üzüm yemek daha besleyicidir. Kuru üzüm mineral ve vitamin içeriğiyle kaliteli bir enerji kaynağıdır. Şekerli atıştırmalıklar gibi kan şekerini aniden yükseltmeden daha uzun süre tokluk hissi verir.

 

Cilt Sağlığı: Yaş üzüm gibi kuru üzüm de genel cilt sağlığı için faydalı bir meyvedir ve cilt bakım ürünlerinde çok yaygın olarak kullanılmaktadır.

Üzüm cilt ve deri sağlığına zarar veren serbest radikallere karşı da etkilidir ve onların cilde vereceği hasarı azaltabilir.  Özellikle, üzümün içerdiği bol miktardaki C vitamini serbest radikallerin cilde verdiği zararın onarılmasında önemli rol oynayabilir.  Bunun dışında ciltte meydana gelen kırışıklıkların giderilmesinde üzüm önemli bir rol oynar. Bunun için çekirdeklerinden arınmış üzümün hamur halinde cilde 20 dakika boyunca uygulanması yeterlidir.

 

Ağız Bakımı:

Diş sorunları küçük çocuklar arasında çok yaygındır; bu da diş sağlığını ebeveynler için hiç bitmeyen bir sorun haline getirir. Bunları önlemenin en iyi yolu kuru üzümdür. Çünkü kuru üzüm bir fitokimyasal türü olan “oleanolik asit” içerir. Bu bileşik diş çürükleri, kırılgan dişler ve diş eti iltihabı ile savaşır. Ayrıca dişleri sağlıklı ve güçlü diş tutmaktan sorumlu olan kalsiyum açısından da zengindir.

 

Kuru üzüm mineral ve vitamin içeriğiyle kaliteli bir enerji kaynağıdır. Şekerli atıştırmalıklar gibi kan şekerini aniden yükseltmeden daha uzun süre tokluk hissi verir. Gün içinde enerjinizin azaldığı anlarda çikolata, şekerli atıştırmalıklar gibi kalorili seçenekler yerine 1 avuç kuru üzüm yiyebilirsiniz.